مقدمه
اتانول چیست؟ اتانول که با نامهای الکل اتیلیک یا Ethanol نیز شناخته میشود، یکی از مهمترین و پرکاربردترین ترکیبات آلی در صنایع مختلف است. این ماده یک الکل ساده با فرمول شیمیایی C₂H₅OH بوده و به دلیل ویژگیهای فیزیکی و شیمیایی خاص خود، در صنایع دارویی، غذایی، آرایشی، ضدعفونیکنندهها، آزمایشگاهها و حتی سوختهای زیستی کاربرد گسترده دارد.
در این مقاله از آیسان شیمی بهصورت کامل بررسی میکنیم که اتانول چیست، چه خواصی دارد، چگونه تولید میشود، تفاوت آن با متانول چیست و هنگام خرید و نگهداری آن باید به چه نکاتی توجه کرد.

اتانول چیست؟
اتانول چیست؟
اتانول یک ترکیب آلی از خانواده الکلهاست که از تخمیر قندها یا از فرآیندهای پتروشیمیایی تولید میشود. این ماده مایعی بیرنگ، فرّار و قابل اشتعال است و بوی مشخصی دارد. به دلیل خاصیت حلالیت بالا، اتانول میتواند طیف گستردهای از ترکیبات آلی و برخی ترکیبات غیرآلی را در خود حل کند.
در صنعت، اتانول در گریدهای مختلفی مانند اتانول صنعتی، اتانول آزمایشگاهی و اتانول مطلق عرضه میشود که هرکدام کاربرد خاص خود را دارند.
فرمول شیمیایی اتانول و ساختار آن
فرمول شیمیایی اتانول C₂H₅OH است. این مولکول شامل یک زنجیره دو کربنی و یک گروه هیدروکسیل (-OH) میباشد. وجود گروه هیدروکسیل باعث ایجاد پیوند هیدروژنی شده و در نتیجه، حلالیت بالای اتانول در آب را توضیح میدهد.
از نظر ساختاری، اتانول یک الکل نوع اول محسوب میشود و همین ویژگی در واکنشپذیری آن نقش مهمی دارد.

فرمول شیمیایی اتانول و ساختار آن
جدول مشخصات کامل اتانول
| ویژگی | توضیحات |
| نام فارسی | اتانول |
| نام انگلیسی | Ethanol |
| نام دیگر | الکل اتیلیک |
| فرمول شیمیایی | C₂H₅OH |
| جرم مولی | 46.07 g/mol |
| حالت فیزیکی | مایع |
| رنگ | بیرنگ |
| بو | بوی مشخص الکلی |
| چگالی | حدود 0.79 g/cm³ |
| نقطه جوش | 78.37 درجه سانتیگراد |
| نقطه ذوب | -114 درجه سانتیگراد |
| حلالیت در آب | کاملاً محلول |
| درجه اشتعال | بسیار قابل اشتعال |
| گریدها | صنعتی، آزمایشگاهی، خوراکی |
| اتانول مطلق | خلوص حدود 99% |
| اتانول 96٪ | رایج در صنایع |
| کاربرد اصلی | حلال، ضدعفونیکننده، سوخت |
| سمیت | متوسط (در مصرف غیرمجاز) |
| شرایط نگهداری | دور از حرارت و شعله |
خواص اتانول
خواص اتانول باعث شده این ماده به یکی از مهمترین مواد اولیه در صنعت تبدیل شود. از جمله مهمترین خواص اتانول میتوان به موارد زیر اشاره کرد:
اتانول حلال بسیار قوی برای بسیاری از ترکیبات آلی است و در تولید عطر، دارو و رنگ کاربرد دارد. همچنین خاصیت ضدعفونیکنندگی بالایی دارد و میتواند با تخریب دیواره سلولی میکروارگانیسمها آنها را از بین ببرد.
از نظر فیزیکی، اتانول مایعی فرّار است و به سرعت تبخیر میشود؛ همین ویژگی آن را برای استفاده در ضدعفونیکنندهها ایدهآل کرده است.
تولید اتانول
تولید اتانول به دو روش اصلی انجام میشود:
تولید زیستی (تخمیری)
در این روش، قندهای موجود در مواد گیاهی مانند نیشکر، ذرت یا چغندر قند توسط مخمر تخمیر شده و اتانول تولید میشود. این روش بیشتر برای تولید اتانول خوراکی و سوخت زیستی استفاده میشود.
تولید پتروشیمیایی
در این فرآیند، اتانول از هیدراسیون اتیلن تولید میشود. این روش بیشتر برای تولید اتانول صنعتی کاربرد دارد.
کیفیت نهایی محصول به خلوص مواد اولیه و فرآیند تقطیر بستگی دارد.
کاربرد اتانول در صنایع مختلف
اتانول در صنایع دارویی
در صنایع دارویی، اتانول بهعنوان حلال در تولید شربتها، عصارههای گیاهی و محلولهای دارویی استفاده میشود. همچنین در ساخت محلولهای ضدعفونیکننده پزشکی نقش کلیدی دارد.
اتانول در صنایع غذایی
اتانول خوراکی در تولید برخی اسانسها و طعمدهندهها استفاده میشود. البته نوع مصرف آن باید دارای گرید غذایی باشد.
اتانول در ضدعفونیکننده
در تولید ژلهای ضدعفونیکننده دست و محلولهای ضدعفونی سطوح، اتانول با غلظت 70 درصد یا بالاتر استفاده میشود. این غلظت برای از بین بردن ویروسها و باکتریها مؤثر است.
اتانول آزمایشگاهی
در آزمایشگاهها، اتانول بهعنوان حلال و ماده شستشو کاربرد دارد.
اتانول صنعتی
در صنایع رنگ، رزین، چاپ، چسب و تولید مواد شیمیایی، اتانول صنعتی بهعنوان حلال استفاده میشود.

کاربرد اتانول در صنایع مختلف
تفاوت اتانول و متانول
یکی از سوالات رایج این است که تفاوت اتانول و متانول چیست؟
متانول (CH₃OH) ساختاری سادهتر دارد و بسیار سمی است. در حالی که اتانول در صورت مصرف کنترلشده سمیت کمتری دارد، متانول حتی در مقادیر کم میتواند منجر به نابینایی یا مرگ شود.
از نظر کاربرد نیز، متانول بیشتر در صنایع سوخت و تولید فرمالدهید استفاده میشود، در حالی که اتانول کاربرد گستردهتری در صنایع دارویی و ضدعفونی دارد.
اتانول مطلق چیست؟
اتانول مطلق به اتانولی گفته میشود که تقریباً فاقد آب است (خلوص حدود 99%). این نوع اتانول در آزمایشگاهها و صنایع حساس کاربرد دارد.
ایمنی و نگهداری اتانول
ایمنی و نگهداری اتانول بسیار مهم است، زیرا این ماده بهشدت قابل اشتعال است.
نکات مهم:
- دور از حرارت و شعله نگهداری شود
- در ظروف دربسته و مقاوم ذخیره شود
- تهویه مناسب محیط رعایت شود
- از تماس با چشم جلوگیری شود
رعایت این موارد خطرات احتمالی را کاهش میدهد.

ایمنی و نگهداری اتانول
قیمت اتانول
قیمت اتانول به عوامل مختلفی بستگی دارد:
- درصد خلوص
- نوع گرید (صنعتی یا خوراکی)
- حجم خرید
- نوسانات بازار جهانی
برای اطلاع از قیمت بهروز، میتوانید با کارشناسان فروش آیسان شیمی تماس بگیرید.
خرید اتانول از آیسان شیمی
اگر به دنبال خرید اتانول صنعتی با کیفیت بالا و آنالیز معتبر هستید، آیسان شیمی تأمینکننده انواع مواد اولیه شیمیایی صنعتی است. ما اتانول را در گریدهای مختلف و با بستهبندی استاندارد عرضه میکنیم.
همچنین میتوانید سایر حلالها و مواد اولیه مورد نیاز صنایع خود را از طریق سایت ما تهیه کنید.
جمعبندی
در این مقاله بررسی کردیم که اتانول چیست و چرا یکی از مهمترین مواد شیمیایی در صنایع مختلف محسوب میشود. از کاربرد در صنایع دارویی و غذایی گرفته تا ضدعفونیکنندهها و تولید مواد صنعتی، اتانول نقش بسیار گستردهای دارد. شناخت خواص، تفاوت آن با متانول و رعایت اصول ایمنی، برای استفاده صحیح از این ماده ضروری است.
برای دریافت مشاوره تخصصی، اطلاع از قیمت و خرید اتانول، با تیم فروش آیسان شیمی در ارتباط باشید.